مروری بر زندگی نامه مرحوم حضرت آیت الله حاج شیخ محمدرضا حدائق

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی حوزه علمیه منصوریه، مرحوم آیت الله حاج شیخ محمدرضا حدائق در سال ۱۳۰۵ هجری شمسی در شیراز،‌ در خانواده ای عالم پرور متولد گردیده و در مکتب پدری عالم و اسوه ای کم نظیر در تقوی و علم و مادری صالحه پرورش یافته و از محضر والد معظم خود، سرچشمه زلال علم و معرفت و اجتهاد و فقاهت، جرعه های گوارا نوشید و با استفاده از نبوغ و استعداد خدادادی و شدت اشتیاق برای تحصیل علم و طی نمودن دروس کلاسیک آموزش و پرورش، مدارج علمی حوزوی را نیز با سرعت طی نموده و در شیراز از محضر دانشمندان و علماء بزرگ دیگری همانند؛ مرحوم آیت الله العظمی حاج سید نورالدین حسینی الهاشمی، آیت الله العظمی حاج شیخ بهاءالدین محلاتی، مرحوم آیت الله حاج شیخ یوسف حدائق، مرحوم آیت الله حاج شیخ علی آقا یقطین، مرحوم آیت الله حاج سیدمحمود علوی، مرحوم آیت الله حاج شیخ محمود شریعت مجتهد زرقانی در رشته های مختلف علمی به ویژه علم فقه و اصول و اخلاق و تفسیر حظّ وافی و استفاده کامل نموده و به مراتب عالیه علمی و مقام رفیع اجتهاد نائل شد.

معظم له برای بهره مندی هرچه بیشتر و بهتر پس از درک محضر علماء بزرگ در شیراز هجرت به سرزمین مقدس قم نموده و در جلسات درس خارج مرحوم آیت الله العظمی بروجردی، مرحوم حضرت امام خمینی، مرحوم حضرت آیت الله العظمی حاج سیدمحمدرضاگلپایگانی رحمةالله علیه بهره وافی و کافی برده و پس از بهره‌مندی از محضر بزرگان علمی در قم به شیراز مراجعت نموده و در کنار والد معظم خود به تربیت طلاب، علوم دینیّه پرداخته و بیش از نیم قرن اشتغال به تدریس در دروس ادبیات، فقه، اصول و خارج فقه و اخلاق و تفسیر داشته و در مدرسه علمیه منصوریه که محل تدریس درگذشتگان از فامیل محترم حدائق و مرحوم حاج شیخ یوسف بحرانی (صاحب کتاب حدائق الناظره فی احکام العترة الطاهره) می باشد، به پرورش نفوس و تهذیب و تعلیم طلاب پرداخته و در کنار تدریس در حوزه علمیه به تبلیغ معارف اهل‌البیت در نظام ستم‌شاهی پرداخته و در روستاهای محروم فارس و اطراف شیراز با همت مردم و دعوت نیکوکاران خیّر، به احداث ده‌ها مسجد و حسینیه و مدرسه و حمام پرداخته و آثار ارزشمند فراوانی در مناطق محروم و بی‌بضاعت از ایشان باقی است.

ایشان در شهر شیراز و بین عامه مردم و خواص جایگاه بسیار رفیع و والایی دارند و اعتقاد عمیق مردم به سلامت روح و تقوای باطن معظم له سبب شده که در شرایط حساس همانند نماز استسقاء (باران) تمامی بزرگان و علماء و مردم به امامت این عالم فرزانه و مجتهد مهذّب اقامه نماز نموده و در تمامی دفعاتی که به امامت ایشان نماز باران اقامه شده، هنوز ساعتی از خواندن نماز نگذشته که باران نافع و جامعی نازل گردیده که به دفعات متعدد این امر تجربه شده و بین خواص و عوام زبانزد می‌باشد و جریان عجیب نماز باران معظم له در بعضی از کتب ذکر شده است که همه این‌ها حکایت از تقوی والا و ارزشمند معظم له می‌نماید.

وی همچنین در جلسه‌ای خصوصی به تعدادی از خواص در پاسخ به اهمیت نماز شب فرمودند از هفت سالگی نماز شب اینجانب تعطیل نشده و در بعضی از شب‌ها که بسیار خسته بودم، من را برای نماز شب صدا می‌زنند و بیدار می‌کنند، در رسیدگی به امورات اجتماعی و اقتصادی مردم بسیار مجدّ و کوشا بودند، سالیان متمادی (حدود ۴۰ سال) در دفتر مسجد خود ظهرها و شب‌ها پاسخگوی مسائل و مشکلات و رفع نیازمندی‌های مردم بودند. در شهر شیراز بنیان‌گذار چندین مسجد و بناهای خیر و عام‌المنفعه بودند.

نتیجه سالیان متمادی تدریس و تربیت ایشان، پرورش شخصیت‌های علمی و اجتماعی که هم‌اکنون در عرصه‌های مختلف اشتغال به خدمت در نظام اسلامی (همانند منصب امام جمعه و قضاوت و استاد در حوزه) می‌باشد.

معظم‌له مورد توجه و عنایت ویژه آیت الله العظمی مرحوم امام خمینی(ره) از دوران تلّمذ از محضر مرحوم امام خمینی(ره) از سال ۱۳۳۹ شمسی بوده‌اند و در جریان وقوع انقلاب سال ۱۳۴۲ در کنار علمای بزرگ فارس و به ویژه والد معظم ایشان مرحوم آیت‌الله حاج شیخ ابوالحسن حدائق نقش بسیار مؤثری در هدایت و جهت بخشی به حرکت انقلاب و ارتباط مردم با منویات حضرت امام(رضوان‌الله علیه)داشته‌اند و مکاتبات متعددی از مرحوم حضرت امام از نجف اشرف به ایشان گواه بر این مسئله می‌باشد و توجه ویژه مراجع بزرگی همانند آیات عظام مرحوم سیدمحسن حکیم ، سید ابوالقاسم موسوی خویی،‌سید عبدالهادی شیرازی، سید شهاب‌الدین مرعشی، سید احمد خوانساری ، شیخ بهاءالدین محلاتی ، سید شهاب‌الدین مرعشی نجفی، شیخ محمد علی اراکی و سیدمحمود شاهرودی در اجازات و مکاتبات و نامه‌ها دلیلی بیّن بر جایگاه رفیع علم و تقوا و تهذیب معظم‌له می‌باشد.

معظم‌له حدود ۲۰ سال امام جمعه موقت شیراز بودند که هنوز یاد و خاطره خطبه‌های نهج‌البلاغه ایشان و بیانات انسان‌ساز معظم‌له در ذهن و یاد مردم شیراز و استان فارس باقی است و سالیان متمادی دبیر جامعه روحانیت شیراز بودند و در انتخابات سال‌های آغازین انقلاب بعنوان ناظر بر سلامت انتخابات از طرف شورای نگهبان مسئولیت پذیرفته بودند.

شایان ذکر است که در زمان دفاع مقدس، بارها در کنار رزمندگان حق بر علیه باطل و در جبهه‌های جنگ حضور داشته و نطق معنوی و دلنشین ایشان به سربازان انقلاب، نشاط و وجد و شعف فوق‌العاده‌ای می‌بخشید و تا پایان عمر به عنوان یکی از مدافعان نظام و انقلاب اسلامی و ولایت فقیه در استان فارس و حمایت از ارزش‌های اسلامی در مواقع حساس بودند.

آیت الله حدائق در کلام بزرگان 

مرحوم آیت الله حدائق(ره) مورد توجه و عنایت ویژه حضرت امام خمینی(ره) از دوران شاگردی در محضر ایشان بوده و در جریان وقوع انقلاب سال ۱۳۴۲ در کنار علمای بزرگ فارس و به ویژه پدر بزرگوارشان نقش بسیار موثری در هدایت و جهت بخشی به حرکت انقلاب و ارتباط مردم با حضرت امام(ره) داشتند و مکاتبات متعدد از مرحوم امام خمینی(ره) از نجف اشرف به ایشان گواه بر این مطلب است.

توجه ویژه مراجع بزرگواری همانند آیات عظام مرحوم سید محسن حکیم، سید ابوالقاسم موسوی خویی، سید عبدالهادی شیرازی، سید شهاب الدین مرعشی نجفی، سید احمد خوانساری، شیخ بهاءالدین محلاتی، حاج شیخ محمد علی اراکی و سید محمود شاهرودی در اجازات و مکاتبات و نامه ها دلیلی بر جایگاه رفیعی علم و تقوا و تهذیب ایشان است.

شایان ذکر است بخشی از نظرات بزرگان و مراجع درباره مرحوم آیت الله حدائق(ره) به شرح زیر است؛

 حضرت آیت الله العظمی بروجردی(ره) امیدوارم همیشه موید و موفق باشند و خداوند ایشان را به درجات عالیه از علم و عمل نائل فرماید.

حضرت آیت الله العظمی و خویی؛ معمول آنکه آقایان مومنین وجود معظم‌له را مغتنم شمرده از استفاده و تجلیل و تکریم دریغ ننمایند.

حضرت آیت الله سید محمود شاهرودی؛

البته برادرانی ایمانی وفقهم الله تعالی لمراضیه قدر ایشان را بدانند و از اخلاق حسنه و آداب مستحسنه ایشان بهره مند گردد و اخذ در مسائل دینیه و احکام شرعیه به ایشان وجود داشته باشند.

حضرت آیت الله بهاء الدین محلاتی؛

 ایشان از افاضل عدول و در علم و تقوا مقام شامخی دارند و در ترویج احکام شرعیه و تشیید مبانی دینیه جدیت و کوششی بسزا دارند و البته مقام عدالت و تقوای ایشان محرز است.

حضرت آیت الله العظمی مرعشی نجفی؛

ان شاءالله تعالی مومنان از مقام شامخ ایشان خیلی تجلیل نموده و از برکات وجود مبارک ایشان مستفیض و محفوظ بوده باشند و حقیر را از دعای خیر در مظان اجابت فراموش نفرمایند.

گزارش: حجت کهیاری